शहरी सांडपाण्यातील घटकांची गुंतागुंत विशेषतः ठळकपणे दिसून येते. खानपान व्यवसायाच्या सांडपाण्यातील स्निग्ध पदार्थांमुळे दुधाळ गढूळपणा येतो, डिटर्जंटमुळे तयार होणारा फेस निळसर-हिरवा दिसतो आणि कचऱ्यातून पाझरणारे पाणी अनेकदा गडद तपकिरी रंगाचे असते. ही बहुरंगी मिश्र प्रणाली उच्च आवश्यकता निर्माण करते. सांडपाण्यातील रंग काढणारेत्यात एकाच वेळी डिमल्सिफिकेशन, डिफॉमिंग आणि ऑक्सिडेशन-रिडक्शन यांसारखी अनेक कार्ये असणे आवश्यक आहे. नानजिंगमधील एका सांडपाणी प्रक्रिया केंद्राच्या चाचणी अहवालात असे दिसून आले आहे की, तेथे येणाऱ्या सांडपाण्याच्या रंगातील चढ-उताराची श्रेणी ५०-३०० अंशांपर्यंत पोहोचू शकते आणि पारंपरिक सांडपाणी रंगहीन करणाऱ्या उपकरणांद्वारे प्रक्रिया केलेल्या बाहेर पडणाऱ्या पाण्याचा रंग ३० अंशांच्या खाली स्थिर करणे अजूनही कठीण आहे.
आधुनिक सांडपाणी रंगहीन करणारे यंत्र आण्विक संरचनेच्या रचनेद्वारे कार्यक्षमतेत मोठी झेप साधली आहे. सुधारित डायसायनायडामाइड-फॉर्मल्डिहाइड पॉलिमरचे उदाहरण घेतल्यास, त्याच्या आण्विक साखळीवरील अमाइन आणि हायड्रॉक्सिल गट एक सहक्रियात्मक परिणाम साधतात: अमाइन गट स्थिरविद्युत क्रियेद्वारे ऋणायनी रंगद्रव्ये पकडतो, आणि हायड्रॉक्सिल गट धातूच्या आयनांशी संयोग साधून धातूचा रंग नाहीसा करतो. प्रत्यक्ष वापराच्या आकडेवारीवरून असे दिसून येते की, शहरी सांडपाण्यातील रंग नाहीसा करण्याचा दर ९२% पेक्षा जास्त वाढला आहे, आणि तुरटीच्या फ्लेक्सचा अवसादन दर सुमारे २५% ने वाढला आहे. विशेष म्हणजे, हे सांडपाणी रंगहीन करणारे रसायन कमी तापमानाच्या परिस्थितीतही आपली उच्च कार्यक्षमता टिकवून ठेवू शकते.
संपूर्ण जलशुद्धीकरण प्रणालीच्या दृष्टिकोनातून पाहिल्यास, नवीन सांडपाणी रंगहीन करणारे यंत्र अनेक सुधारणा घडवून आणते. शुद्धीकरण कार्यक्षमतेच्या बाबतीत, पुनर्वापर केलेल्या पाण्याच्या प्रकल्पाने संयुक्त सांडपाणी रंगहीन करणारे यंत्र वापरल्यानंतर, जलद मिश्रण टाकीचा धारणा वेळ ३ मिनिटांवरून ९० सेकंदांपर्यंत कमी झाला; परिचालन खर्चाच्या बाबतीत, प्रति टन पाण्यासाठी लागणाऱ्या रसायनांचा खर्च सुमारे १८% ने कमी झाला आणि गाळाचे प्रमाण १५% ने कमी झाले; पर्यावरणपूरकतेच्या बाबतीत, त्यातील अवशिष्ट मोनोमरचे प्रमाण ०.१ मिग्रॅ/लिटर पेक्षा कमी नियंत्रित केले गेले, जे उद्योग मानकांपेक्षा खूपच कमी आहे. विशेषतः संयुक्त गटार नेटवर्कच्या सांडपाण्यावर प्रक्रिया करताना, मुसळधार पावसामुळे होणाऱ्या झीजेमुळे अचानक होणाऱ्या रंगातील बदलांना तोंड देण्याची यात चांगली क्षमता आहे.
सध्याचे संशोधन तीन नाविन्यपूर्ण मार्गांवर लक्ष केंद्रित करते: फोटोकॅटॅलिटिक सांडपाणी रंगहीन करणारे घटक जे दुय्यम प्रदूषण टाळण्यासाठी प्रक्रियेनंतर स्वतःच विघटित होऊ शकतात; तापमान-संवेदनशील सांडपाणी रंगहीन करणारे घटक जे पाण्याच्या तापमानानुसार रेणूंची रचना आपोआप समायोजित करू शकतात; आणि जैव-वर्धितसांडपाण्यातील रंग काढणारे सूक्ष्मजैविक विघटन क्षमता एकत्रित करणे. हे नवोपक्रम महानगरपालिकांच्या सांडपाणी प्रक्रियेला अधिक कार्यक्षम आणि हरित दिशेने पुढे नेत आहेत.
पोस्ट करण्याची वेळ: जुलै-२३-२०२५

